THIỀN SƯ THIỆN MINH

Pháp Danh : Varapañño

Tiến Sĩ Phật Học - Đại Học Kelaniya, Srilanka

Giảng Viên Học Viện Phật Giáo Việt Nam - TP.HCM

Bài 8. Tâm Chỉ “Định” Trên Một Đối Tượng Duy Nhất

image

“Chúng ta có quyền khai thác và sở hữu một kho tàng hạnh phúc vô biên về tinh thần,

một giá trị cao quý vô hạn không thể so sánh với bất cứ thứ gì

gọi là vật chất quý báu trên thế gian này, nhờ sự cần mẫn, quyết tâm mà gặt hái được”.

    C ần mở rộng thêm về điểm này rằng:

             * Ngay cả những hành giả đã từng an trú tâm trong Định, với ánh sáng Quang tướng (paṭibhāga nimitta) chói ngời rực rỡ, vào lúc đó chỉ cần khởi tâm, tác ý muốn suy nghĩ về một điều gì đó chẳng hạn…!? Thì ngay lập tức ánh sáng Quang tướng của vị ấy sẽ giảm cường độ và lu mờ xuống, còn nói gì đến khi chưa trụ tâm vào ánh sáng Quang tướng mà đã bị phân tâm, suy nghĩ về nhiều đối tượng khác, thì ánh sáng làm sao tập trung để xuất hiện được phải không?

 

             * Như vậy, chính những sự suy nghĩ đó cứ mãi lặp đi, lặp lại khiến cho tâm của hành giả không có sự chuyên nhất trên đối tượng Quang tướng nữa.

 

             * Bởi thế, trong Pháp hành này cần loại bỏ mọi suy nghĩ, phân tích,… tư duy về tương lai hay quá khứ, những điều này nhà Thiền gọi là “vọng tưởng”. Bởi vì, không ai có thể sống được với quá khứ đã qua và cũng chẳng ai có thể cùng đồng hành được với tương lai khi mà nó chưa đến!

 


             * Do vậy, hành giả trau dồi Thiền chỉ cần an trú trong hiện tại với sự tinh cần, duy trì tâm chánh niệm một cách liên tục trên đề mục chính, sẽ dẫn đến thành công.

             * Một trong những yếu tố vô cùng quan trọng cho sự thành tựu này, là quý vị biết gì nữa không?

             * Đó là duy trì sự “chánh niệm một cách liên tục”, và quân bình năm sức mạnh của Tinh thần – Ngũ lực (pancindriya).

             * Thiền ngồi xong rồi chuyển qua Thiền đi (kinh hành)… Chúng ta cần phải cố gắng đi kinh hành, sẽ tốt cho sự phát triển Thiền.

 

             Ngài Sư phụ khích lệ Sư như thế này:

             “Hãy nỗ lực cho đến khi nào máu và huyết khô cạn!”. Có lẽ thấy Sư mập mạp, nên Ngài nghĩ cái chất nhiều quá. Do vậy, mà Sư phụ động viên: “Hãy đi kinh hành cho đến khi rụng hai chân cũng phải đi!”.

 

 

             Nói về Pháp Bảo, người dân Quốc đạo Miến Điện có câu ca dao:

“Người thấy Pháp, thấy Như Lai,
Pháp mầu muốn ngộ, miệt mài trên thân!”.

 

             Do vậy, chúng ta cần nỗ lực, tinh tấn thường xuyên. Pháp thì đã có sẵn nơi tự thân tâm chúng ta, chẳng qua đang bị năm chướng ngại (nῑvaranas): “Tham dục, Sân hận, Hôn trầm, Trạo hối, Hoài nghi”tạm thời che án đó thôi. Với sự quyết tâm và bằng phương pháp thích đáng chúng ta sẽ hóa giải, loại bỏ và vượt qua chúng.

 

             Ánh sáng Quang tướng này sẽ cho quý vị quả lớn vô cùng, khi ánh sáng Quang tướng sinh lên rồi, cho ta thân tâm thảnh thơi, thơ thới, khinh an đêm ngày, đó là chưa nói đến vấn đề nhập Thiền hay không nhập Thiền.

 

             Trí tuệ hành giả sẽ sáng suốt hơn xưa thật nhiều, thông qua trải nghiệm tự thân và hiểu được chính mình. Do đó, hành giả sẽ hiểu tâm người khác dễ dàng hơn xưa (kinh điển thường đề cập đến tha tâm thông, có liên quan đến Pháp hành này), để rồi ứng xử nhau được nhiều lợi ích tốt đẹp hơn.

 

 

             Khi Định tâm đến, năm triền cái (năm chướng ngại tâm) đã bị hóa giải rồi!

 

             Chính sự trong sáng, nhu nhuyến, dễ sử dụng này của Quang tướng, sẽ cung cấp cho quý vị nguồn năng lượng vô cùng lớn; làm việc có nhiều hiệu quả hơn trong cuộc sống trên thế gian này; là nền tảng căn bản để đi vào Đạo lộ Niết Bàn của Pháp chơn đế, đạt Pháp bất tử của Chư Thánh và Chư Phật. Hành giả đã chứng nghiệm được ánh sáng Quang tướng khởi sinh mạnh mẽ lên rồi, mặc dù chỉ với mức độ cận định (upacāra samādhi), vị đó cũng đã đứng gần Đạo quả Niết Bàn rồi vậy:

 

“Te jhāyino sātatikā niccaṃ daḷhaparakkamā
phusanti dhīrā nibbānaṃ yogakkhemaṃ anuttaraṃ”.[
20]

“Người hằng tu Thiền định,
Thường kiên trì tinh tấn,
Bậc trí hưởng Niết Bàn,
Đạt an tịnh vô thượng”.

                                                                                    (kpc. 23)

             Điều mà Sư muốn khích lệ quý vị rằng, ánh sáng Quang tướng (paṭibhāga nimitta) là Pháp vô cùng quý báu. Ở đời thường, ánh sáng tỏa ra từ viên kim cương, là thấy sắc đẹp hấp dẫn của nó đã nhiều lắm rồi phải không?

 

             Còn ánh sáng của Quang tướng (paṭibhāga nimitta) thì đẹp và cường độ sáng chói rực rỡ hơn nhiều. Ánh sáng Quang tướng phát sinh lên từ chơn tâm, do nhờ sự trau dồi đúng cách của hành giả, cho tâm hành giả sự tĩnh lặng, một trạng thái bình an, hạnh phúc thù thắng tuyệt vời! Tâm nhu nhuyến dễ sử dụng và nếu so sánh giá trị thì thật sự còn hơn xa cả một núi kim cương nữa kia!

 

             Ở đời, muốn có kim cương hay vàng bạc, người phải khai thác từ mỏ quặng với sự đầu tư về sức người, sức của, thời gian, thậm chí nhiều khi cần đến cả sự mạo hiểm tính mạng dưới lòng đất sâu thăm thẳm… để tìm kiếm, khai thác nó với bao nhiêu gian nan, mồ hôi, nước mắt mới có thể tìm kiếm được ít nhiều, nhưng nó vẫn có một giá trị hữu hạn của nó, v.v…

 

 

              Còn ánh sáng “Quang tướng” này, muốn có nó thì chẳng cần phải vào rừng sâu, nước độc; chẳng cần phải đầu tư bằng sức người, sức của hay sự mạo hiểm đến tính mạng như thế để tìm tòi khai thác…!

             Mà trái lại, các mỏ quý hơn thế nữa lại nằm ngay trong tâm của chúng ta.

 

             “Chúng ta có quyền khai thác và sở hữu một kho tàng hạnh phúc vô biên về tinh thần, một giá trị cao quý vô hạn không thể so sánh với bất cứ thứ gì gọi là vật chất quý báu trên thế gian này, nhờ sự cần mẫn, quyết tâm mà gặt hái được”.

 

             Quang tướng này, còn có thể giúp cho quý vị an nhiên tự tại, đi về cõi hữu phước Trời Đại Phạm Thiên, khi hết thọ mạng tại cõi người.

             Nói sao hết lợi ích không thể nghĩ bàn, về ánh sáng nơi chơn tâm này của chúng ta, thưa quý vị!

 

             Hôm nay cùng ngồi nơi đây, theo luật Nhân – Quả luân hồi Phật dạy. Bởi do trong quá khứ, chúng ta đã từng chung nhau tạo những phước lành, thiện pháp, v.v… Bây giờ hữu duyên gặp lại động viên, nâng đỡ nhau tu tập, hết kiếp này rồi rủ nhau về hết trên kia (Sư cười vui).

 

Tham khảo:

  • [20]DhP. Số 23.