THIỀN SƯ THIỆN MINH

Pháp Danh : Varapañño

Tiến Sĩ Phật Học - Đại Học Kelaniya, Srilanka

Giảng Viên Học Viện Phật Giáo Việt Nam - TP.HCM

Phần 3 – Hồi ký: Mười Ngày Nỗ Lực Thiền Tập

image

(tiếp theo Phần 2)

 

          C  huông báo giờ reo lên, nhưng con vẫn yên lặng, ngồi thừ như vậy với một tâm trạng vô cùng hối tiếc, ân hận ngập tràn… quỳ trước Tam Bảo con chỉ biết thốt lên: “Cho con thành tâm xin sám hối! Cho con thành tâm xin sám hối! Cho con thành tâm xin sám hối!”

 

             Con chỉ biết sám hối với tâm thành như vậy. Lòng nặng trĩu, chân bước kinh hành mà tâm cứ suy nghĩ: “Mình đã thua với chính mình, mình đã đầu hàng với sự sợ hãi trước cái đau đớn của ông Vua phiền não của chính mình!”. “Chính mình đã bội tín với mình rồi!”.

 

             Mang tâm trạng như người rơi vào cái hố sâu thăm thẳm tối tăm… căn phòng hôm nay yên lặng… sự tĩnh lặng, đã cho con cơ hội nhìn về chính con! Lúc đó con mới hướng tâm tìm về cảm giác đau, thì bỗng vỡ oà ra bây giờ không còn cái đau nữa! Một Tuệ giác như nhìn thấy được cái đau khủng hoảng của quá khứ đã trôi qua và cái tự nhiên lặng lẽ của hiện tại! Càng làm con buồn hơn vì thấy đươc tất cả như một giấc mơ mau đến và mau đi… Chạnh lòng với lỗi lầm, hối hận với sự nhu nhược của mình!

 

 

             + Bạch Đại đức: “Con đã thua rồi! Con đã đầu hàng với sự đau đớn, sự phiền não của chính con, con đã không kham nhẫn nổi… Con xin sám hối”.

             + Thiền Sư:

             Tất cả không có chuyện thắng thua ở đây! Những cơn đau này như đứa con của chúng ta. Người Mẹ biết yêu thương con mình, khi chúng tiểu, tiện lên người… người Mẹ vẫn “mắng yêu” con chứ ghét bỏ gì con đâu? Thì chúng ta cũng vậy, khi những cơn đau trỗi dậy, tâm chúng ta như những người Mẹ không nên ghét bỏ cơn đau và cũng không nên cầu mong hay xua đuổi cho cơn đau mau hết!… Mà ta cần nhìn nó với tâm an nhiên, chấp nhận nó, như ta chấp nhận sự dơ nhớp của đứa con mình vô tình tiểu, tiện lên tay mẹ vậy! Như ta phải mặc nhiên cung kính với cái nghiệp của chính mình và cũng như cung kính với cái nghiệp của mỗi chúng sanh.

 

             * Xua đuổi bởi lòng ghét bỏ là “Sân tâm”.

             * Ôm giữ, chấp nhặt, dính mắc là thân quyến của “Tham tâm”. Không xua đuổi, chẳng ôm giữ, cần tỉnh thức chánh niệm nhìn rõ, ghi nhận rõ chúng một cách mặc nhiên là cách chuyển hóa và hóa giải phiền não, khổ đau thành bình an, hạnh phúc…”

             + Con: “Dạ xin vâng!”

 

 

             Vâng! Con còn thất vọng với chính con, huống chi là Thiền sư không thất vọng về con sao được! Nhưng rồi ngẫm nghĩ lại, đây cũng chính là một bài học xương máu cho con, phải tự biết lượng sức mình: “Nhìn thấy hậu quả của cái tham, dẫn đến tâm mình đầy rẫy sự bất an và phiền muộn. Do vậy, lời hứa sẽ không còn giá trị cho người tham lam và dại dột!”

 

             Như có thêm kinh nghiệm cho bản thân, lần này con không phát nguyện thời gian dài nữa mà chỉ phát nguyện trong vòng mười phút. Cứ thế mà ngồi thiền, cảm giác nhẹ nhàng, thoải mái. Nhưng trong tâm không còn sáng như những thời thiền trước nữa, mà tối đen như… đêm ba mươi.

 

             Vẫn đặt tâm nơi điểm xúc chạm của gió ra – vào nơi điểm dưới mũi. Rất lâu, cố gắng tập trung vào đề mục, tâm con mới từ từ sáng lên… nhưng không được sáng như những lúc đầu. Được một thời gian khá dài, cơn đau từ từ kéo tới… Sự “thất bại là Mẹ của thành công”, con không phát nguyện ba mươi phút nữa, mà lúc này chỉ còn là năm phút, cứ năm phút trôi qua, rồi con gia hạn thêm tiếp năm phút nữa. Cứ như thế kéo dài đến hết thời ngồi thiền, trong lúc đó con lại thấy cái đau đó chính là cái “mức độ đau” của thời thiền trước, mà con đã không đủ can đảm nhẫn nại để vượt qua được! Lần này tự nhủ với lòng con rằng, sẽ đối diện với tất cả sẽ không lẩn tránh nữa!

 

 

             Cơn đau ngày càng cuồn cuộn, nó như những cơn sóng liên tục ập vào, con có cảm giác cái đau như những miếng thịt bị xé ra từng sớ, còn cọng dây gân giật giống như cọng thun bún. Đùi thì đau, sau gối thì giật. Ôi! Thật là thê thảm… Con không biết nói sao, nhưng vẫn cố tập trung vào điểm xúc chạm của gió tại mũi và tác ý hai lần “Đau àh! Đau àh!”. Vậy mà nó cũng không hết đau, thế là con tự nhắc với lòng “tất cả chỉ là giấc mơ”, vì đau quá tâm trí không còn bình tĩnh và sáng suốt nữa!

 

             Nhưng con vẫn nhớ lời Ngài Thiền sư dạy: “Phải cung kính với cái nghiệp của mình!”. Con chỉ biết chịu đựng… chịu đựng, kham nhẫn và kham nhẫn… Con không khóc, mà sao nước mắt cứ rơi… cứ thế mà kéo dài đến hết thời ngồi thiền. Tuy đã vượt qua, nhưng con không có cảm giác là mình đã chiến thắng, không được vui vẻ trong tâm.

 

 

             Chân tuy bước chậm rãi, nhưng tâm lúc đó cuồn cuộn thúc giục con phải đi ra ngoài… chơi tí, và bắt đầu là tâm nó khiến con phải nhớ đến người này người nọ. Biết đã đến lúc cái tâm nó đòi hỏi, con không xua đuổi những suy nghĩ và cũng không cảm thấy mệt mỏi vì con đã có kinh nghiệm rằng, một khi suy nghĩ này vừa đi là suy nghĩ khác lại đến v.v… Cảm nhận được sự mạnh mẽ trong tâm, nên con bình tĩnh tác ý “Vọng niệm àh! Vọng niệm àh!”, lập tức tất cả những suy nghĩ tan biến hết! Và dùng hết sức bình tĩnh để cố gắng tập trung nơi điểm xúc chạm!!

 

             Cứ như thế, chân thì chậm rãi từng bước, tâm thì nơi điểm xúc chạm, tâm lúc đó vui sướng, thanh thoát, hỷ mãn, an lạc dâng trào phủ đầy khắp châu thân con. Bấy giờ con mới ngộ ra rằng… Không phải chỉ có khi nào ngồi thiền mình mới tập trung đến “điểm xúc chạm” của gió ra – vào nơi vùng dưới mũi, mà bất cứ lúc nào mình cũng phải hướng tâm về nơi đề mục chính này! Nhưng đặc biệt hơn là, những lúc tâm bị vọng niệm trỗi dậy càng cuồn cuộn, thì sự chánh niệm càng phải hết sức bình sinh.

 

             Và càng đặc biệt hơn nữa, trong thời gian đi kinh hành một giờ, nếu chúng ta thực sự biết giữ chánh niệm thì chánh niệm này sẽ hỗ trợ cho chúng ta vào thời thiền sau rất nhiều.

 

 

             Tuy vậy, chứ bao nhiêu thời thiền, lúc đầu thì cảm thấy an vui nhưng đến lúc giai đoạn sau thì cơn đau lại càng nhiều, đã qua nhiều thời thiền mà sao cơn đau không từ từ vơi đi!? Mà ngược lại ngày càng gia tăng cuồn cuộn làm cho con cảm thấy mệt mỏi, nhưng… vẫn chưa đến nỗi phải buông xuôi đầu hàng.

 

             + Bạch Đại đức: “Đáng lý ra những cơn đau đã qua thì sẽ không đau nữa! Vậy mà con cứ đau, lúc nào cũng đau và đôi khi cũng có cảm giác sợ hãi với cái đau là vì sao?”

             + Thiền Sư:

             Khi một đứa bé đến tuổi mọc răng thì chúng phải bị sốt, bị bệnh, khi chúng bị sốt thì chúng phải la khóc dữ dội. Nhưng cái bệnh, cái khóc của chúng, vì đến tuổi đó phải trải qua để đến giai đoạn trưởng thành. Chúng ta cũng vậy!

 

             * Hoặc ví như một hồ nước, lâu ngày phủ đầy rong rêu, muốn dùng được dòng nước trong xanh bên dưới, thì chúng ta phải vớt những rong rêu đó ra khỏi mặt hồ. Khi nào rong rêu được vớt hết, tự động chúng ta sẽ thấy một hồ nước trong xanh!

             * Sự kham nhẫn, sự siêng năng, tinh tấn sẽ cho ta kết quả vô cùng to lớn. Và con là người hạnh phúc, vì chính con đã có cơ hội nhìn thấy những đau khổ phiền não từ trong thân con”.

 

 

             Những lời dạy như đi sâu vào lòng con, làm cho con cảm nhận đây không phải là lúc con thấy được một dòng nước trong xanh, mà là lúc con phải nỗ lực siêng năng để vớt đi những sợi rong rêu đang phủ đầy trên mặt “Hồ nước mát” nơi tâm con.

             + Con: “Con xin được ghi nhớ những lời Sư phụ dạy dỗ. Và cho con được đảnh lễ Người ba lễ! Để tỏ lòng tri ơn đối với Người”.

 

             Mang một tâm trạng trống rỗng, chân cứ bước đi, tâm thì hướng về đề mục chính “điểm xúc chạm”. Lúc này thực sự con chỉ biết điểm xúc chạm, cảm thấy rất an lạc, nhẹ nhàng. Một cảm giác không có sự đau đớn, không có muộn phiền… một cảm giác không thể diễn tả, vì cũng giống như cảm giác trống rỗng như hư không, mà lại nhẹ nhàng, ung dung, thanh thản… Ôi! Hạnh phúc thay cái cảm giác đang sống trọn vẹn với thực tại hiện tiền… an nhiên tự tại, tuyệt vời làm sao?

 

             Động lực vô hình từ Ngài Thiền sư, với cảm giác tự tại đã giúp con mạnh mẽ không lùi bước. Dù bao thời ngồi thiền qua, con đã đối diện với biết bao cái phiền não, đau đớn tưởng chừng như không thể kham nhẫn nổi! Nhưng con vẫn siêng năng, không lùi bước, không bỏ một thời thiền nào, dù biết trước con sẽ phải tiếp tục đối diện với nó nữa!

 

 

             Có lúc ngồi thiền, toàn thân như được đông cứng, ánh sáng phủ trùm lên người con rất nhẹ nhàng, lâu lâu có những đợt ánh sáng giống như những ngọn lửa bùng lên rồi tắt! Rồi cũng được thời gian khá lâu, cơn đau bắt đầu tiếp tục xuất hiện, con chánh niệm và niệm thầm trong tâm “Đau àh! Đau àh!”. Cố cắn răng chịu đựng và con tự nhủ: “Cảm giác đau này không phải của ta! Cảm giác đau này không phải của ta!”. Vậy mà nó vẫn không chịu nguôi bớt, nó giống như mình càng dỗ dành thì nó càng làm nũng!

 

             Bỗng nhiên nhớ đến lời Ngài Thiền sư dạy:

             Nó cũng giống như con chúng ta đang bị bệnh, khó chịu mà khóc la! Khiến cho tâm trạng con lúc đó như hoà quyện vào cơn đau! Đây là chỗ sai của con, bởi vì thay vì theo nguyên lý tất cả là “vô ngã”, là “vô thường”, là sinh diệt, mọi thứ sinh lên do nhân duyên của nó, do đó mà cũng do điều kiện mà nó diệt đi, không có chủ thể, không có “ai” làm chủ và điều khiển được cảm giác theo ý mình cho được lâu dài, vĩnh cửu cả! Cho nên “nó không phải là của ta!”. Ngược lại lúc này con hòa quyện vào cơn đau nghĩa là con đang đồng hóa cái đau này chính là của con!

 

             Do đó cảm giác đau này khiến con “lầm tưởng” như chính là “của ta”! Đây là lý do khiến cho con cảm nhận cái đau này lập tức gia tăng khủng khiếp, tới mức thấy như nó đang giận dỗi và muốn trút tất cả sự giận dữ vào con cho hả giận!”

 

 

             Bỗng nhiên con khóc oà, vì cảm nhận được sự giận hờn của đứa bé, nó đang muốn nói lên là nó rất phẫn nộ! Cảm nhận được sự phẫn nộ tột cùng của cơn đau làm cho con chỉ biết khóc và nói lời: “Con xin sám hối! Con xin sám hối!”.

 

             Từng bước, từng bước, như người khập khiễng tập đi sau một cơn bạo bệnh, nhưng con vẫn phải đi kinh hành cho đúng một giờ đồng hồ, không dám nghỉ ngơi, dù nhiều khi cũng rất mệt mỏi. Liệu lúc này gia đình, thân quyến, bạn bè ai có thể hiểu được con? Ai có thể biết được từng giây, từng phút chỉ có mình con! Con phải đối diện với những cảm giác đầy rẫy của sợ hãi, bất an với chính con!

 

             Con phải chiến đấu với bao cảm giác phiền não hàng hàng, lớp lớp, tham, sân, si, đố kỵ, ái, ố… chúng đã rượt đuổi con trong vô lượng kiếp và đã bắt con phải nô lệ phục tùng chúng tự bao đời… Vâng, con sẽ cố gắng nỗ lực để tìm về cội nguồn Chơn tâm của chính mình, trong Pháp Bảo nhiệm màu của Thế Tôn!

 

             Có sợ đó, có đau đó, nhưng rồi đến giờ ngồi là phải ngồi. Và kỳ diệu thay! Con không cảm thấy mệt mỏi hay đau nhức từ thân nữa! Một cảm giác như cái bong bóng rất nhẹ nhàng, nhưng rồi cũng khoảng thời gian nào đó cơn đau lại ập đến, con lại tự mình chánh niệm nhắc nhở: “Đau àh! Đau àh!”. Chẳng có hiệu quả! Rồi lại nhắc mình: “Cái đau này không phải của ta!” Cũng chẳng xi nhê!!! Cứ chịu và đọc trong tâm: “Xin cho con giữ chánh niệm trong cái xả này!”. Cứ đọc mãi như vậy mà vẫn không hết!

 

             Sau này, Thiền sư dạy rằng, đọc câu cuối cùng: “Xin cho con giữ chánh niệm trong cái xả này!” trong tâm là không nên, vì sẽ khiến cho tâm giảm đi sức mạnh của sự chánh niệm, tỉnh giác vậy!

 

(còn nữa)

Kính mời quý đọc giả đón đọc tiếp Phần 4

Bài viết liên quan :

image